1821 ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΑΠΟ ΧΡΟΝΟ ΣΕ ΧΡΟΝΟ

MARTIOS-1833

Μάρτιος μήνας και μήνας μνήμης, γι’ αυτό η σκέψη όλων των Ελλήνων τρέχει –πού αλλού;– στο 1821.

Επιμέλεια κειμένων  Δημήτρης Η. Λούκας

Πρόεδρος της Ένωσης Δημοσιογράφων και Συγγραφέων Τουρισμού Ελλάδος Ε.Δ.Σ.Τ.Ε

Πολιτειολόγος-Ιστορικός

 

 

Όταν ξέσπασε η Επανάσταση κι άρχισε ο αγώνας για την απελευθέρωσή μας από τον τουρκικό ζυγό, η Ελληνική ψυχή κυοφορούσε από την άλλη κι όλας μέρα της άλωσης της Κωνσταντινούπολης, μία μόνιμη σκέψη: «πάλι με χρόνια με καιρούς, πάλι δικά μας θά’ναι».

MARTIOS-1839Ο αγώνας, ο οποίος ξεσήκωσε ολόκληρη την τότε Ευρώπη, με τους ηρωϊσμούς, τα κατορθώματα των Ελλήνων, τα ολοκαυτώματα, τους ποταμούς του αίματος, προκάλεσε την αγανάκτηση των Ευρωπαίων και άλλαξε το κλίμα της Ιεράς Συμμαχίας, σε συμπαράσταση και βοήθεια προς την μαχόμενη για την Ελευθερία της Ελλάδα. Κι αυτός ο αγώνας δεν είχε κρατούμενα, όλα ήταν για την Ελλάδα και την Ελευθερία.

Ο χρόνος αποτελεί μία υπαρκτή πραγματικότητα, μέσα στην οποία καταγράφεται και η ανθρώπινη ιστορία. Τις μέρες που εμείς οι Έλληνες γιορτάζουμε την επέτειο του 1821, ένα αίσθημα αισιοδοξίας γεννιέται και πλανάται στον Ελεύθερο Ελλαδικό χώρο και στο γύρω εορταστικό περιβάλλον.

MARTIOS-1838Η Επανάσταση του 1821 και από μέρα σε μέρα κι από χρόνο σε χρόνο, κράτησε έως το 1829, όπου δόθηκε η τελευταία μάχη της Ελληνικής Επαναστάσεως (12 Σεπτεμβρίου 1829, η Μάχη της Πέτρας).

Ας ξετυλίξουμε το κουβάρι του χρόνου κι ας θυμηθούμε τα πιο σημαντι-κά γεγονότα, από χρόνο σε χρόνο της Νεότερης Ιστορίας μας:

 

1   8   2   1

 

MARTIOS-183722 Φεβρουαρίου  Διάβαση του ποταμού Προύθου από τον Αλέξανδρο Υψηλάντη και η είσοδός του στη Μολδοβλαχία.

12 Μαρτίου  Πέφτουν οι πρώτοι πυροβολισμοί της Επανάστασης: αρματωλοί και κλέφτες σκοτώνουν δύο ανθρώπους του βοεβόδα των Καλαβρύτων, Ιμπραήμ Αρναούτογλου, που είχε ξεκινήσει για την Τριπολιτσά,  επικεφαλής μεγάλου στρατιωτικού τμήματος.

17 Μαρτίου Ο Σ. Χαραλάμπης και οι Πετμεζαίοι αποκλείουν τους Τούρκους των Καλαβρύτων στους Τρεις Πύργους.

MARTIOS-183221 Μαρτίου  Επίθεση κατά των Καλαβρύτων. Την ενήργησαν οι Σ. Θεοχαρόπουλος, Ν. Σολιώτης. Ι. Παπαδόπουλος, Βασίλειος και Νικόλαος Πετμεζάς, με αποτέλεσμα να παραδοθούν ο «πολύς» Αρναούτογλου και οι Τούρκοι του.

22 Μαρτίου  Επανάσταση των Πατρών. Οι πρόκριτοι και οπλαρχηγοί της Αχαΐας (Αν-δρέας Λόντος, Ανδρέας Ζαΐμης, Ιωάννης Παπαδιαμαντόπουλος και άλλοι) υψώνουν τη σημαία που ευλογεί ο Παλαιών Πατρών Γερμανός. Σχηματίζεται το «Επαναστατικό Διευθυντήριο».

23 Μαρτίου  Επανάσταση στην Καλαμάτα. Οι Πετρόμπεης Μαυρομιχάλης, Θεόδω-ρος Κολοκοτρώνης και άλλοι πρόκριτοι και οπλαρχηγοί της Μεσσηνίας, υψώνουν τη σημαία. Ιδρύεται η πρώτη Γερουσία.

MARTIOS-183125 Μαρτίου Ο Παλαιών Πατρών Γερμανός κηρύσσει επίσημα στην μονή της Αγίας Λαύρας την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης, με σύνθημα «Ελευθε-ρία ή Θάνατος!»

26 Μαρτίου Κηρύσσεται η Επανάσταση στις Σπέτσες από τους: Γεώργιο, Πάνο και Π. Μπότσαρη, οι οποίοι κατεβάζουν τα τουρκικά εμβλήματα από το Διοι-κητήριο και στη θέση της ημισελήνου υψώνουν το Χριστιανικό Σταυρό.

MARTIOS-183027 Μαρτίου Αποκλεισμός των Τούρκων στην Ακροκόρινθο. Ο Πανουργιάς υψώνει τη σημαία της Επαναστάσεως στα Σάλωνα (Άμφισσα).

28 Μαρτίου  Επανάσταση στο Λιδωρίκι.

29 Μαρτίου Ο Αθανάσιος Διάκος υψώνει τη σημαία στη Λιβαδειά.

31 Μαρτίου Σφαγή Χριστιανών στη Σμύρνη.

MARTIOS-184310 Απριλίου Τα Ψαρά εισέρχονται στον αγώνα υπέρ της Ανεξαρτησίας, με αρχηγό του στόλου τους το Νικολή Αποστόλη. Απαγχονισμός του Πατριάρχη Γρηγορίου του Ε’.

16 Απριλίου Η Ύδρα ακολουθεί τη μοίρα του επαναστατημένου Γένους, με πρωτερ-γάτη τον Ιάκωβο Τομπάζη, που έγινε και αρχηγός των ηνωμένων στόλων Ύδρας, Σπετσών και Ψαρών.

17 Απριλίου Επανάσταση στη Σάμο. Σκηνοθετημένη πρόσκληση Αρχιερέων και Προεστών της Πελοποννήσου στην Τρίπολη. Ο Μητροπολίτης Δανιήλ και άλλοι κληρικοί, καθώς και πρόκριτοι της Πελοποννήσου, φυλακίζο-νται για αποδυνάμωση της Εθνεγερσίας.

MARTIOS-182722 Απριλίου Έπειτα από πραγματική γιγαντομαχία, συλλαμβάνεται κοντά στις Θερμο-πύλες και στη γέφυρα της Αλαμάνας, ο Αθανάσιος Διάκος, σουβλίζεται από άνδρες του Ομέρ Βρυώνη και καίγεται ζωντανός.

25 Απριλίου Οι Έλληνες περιορίζουν τους Τούρκους των Αθηνών στην Ακρόπολη.

28 Απριλίου Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης ονομάζεται Αρχιστράτηγος στην Καρύ-ταινα.

MARTIOS-184029 Απριλίου Επαναστατούν πολλά από τα νησιά του Αιγαίου Πελάγους: Κάσος, Κάρπαθος, Χάλκη, Πάτμος, Νίσυρος, Κάλυμνος, Λέρος, Αστυπάλαια.

7 Μαΐου Ο Οδυσσέας Ανδρούτσος ενεργεί, με 120 επιλέκτους του, μεγαλειώδη έξοδο από το Χάνι της Γραβιάς.

12-13 Μαΐου Μάχη στο Βαλτέτσι. Πρώτη μεγάλη νίκη στην Πελοπόννησο (Κολοκο-τρώνης-Μουσταφάμπεης).

MARTIOS-182518 Μαΐου Μάχη στα Δολιανά της Κυνουρίας. Ο Νικηταράς κατατροπώνει τον Κεχαγιάμπεη.

20 Μαΐου Επανάσταση στο Μεσολόγγι.

21 Μαΐου Εβδομήντα καπεταναίοι από όλα τα μέρη της Κρήτης συγκεντρώνονται στα Σφακιά.

28 Μαΐου  Ναυμαχία στην Ερεσσό της Λέσβου (ο Τομπάζης και ο Σαχτούρης). Πυρπόληση της τουρκικής φρεγάτας από τον Παπανικολή.

7 Ιουνίου Μάχη στο Δραγατσάνι της Μολδοβλαχίας. Καταστροφή Ιερού Λόχου.

MARTIOS-184913 Ιουνίου Επανάσταση στην Κρήτη.

19 Ιουνίου  Φθάνει στο Άστρος ο Δημήτριος Υψηλάντης και ανακηρύσσεται αρχι-στράτηγος των Ελληνικών Επαναστατικών Δυνάμεων.

9 Ιουλίου Η τουρκική φρουρά παραδίδει την Ακρόπολη των Αθηνών στους Έλλη-νες.


8 Σεπτεμβρίου 
Ολοκαύτωμα στη μονή του Σέκκου. Ο Γεωργάκης Ολύμπιος και οι λίγοι οπαδοί του ανατινάζονται με την πυριτιδαποθήκη.

23 Σεπτεμβρίου Άλωση της Τριπολιτσάς από τον Θ. Κολοκοτρώνη και τους συνεργάτες τους.

20 Δεκεμβρίου Η Εθνική ΣυνέMARTIOS-1822λευση Επιδαύρου εκλέγει το «Εκτελεστικόν Σώμα», την πρώτη δηλαδή Ελληνική Κυβέρνηση. Πρόεδρος ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος, μέλη οι: Αθαν. Κανακάρης. Αναγν. Δεληγιάννης, Ιω. Ορλάνδος και Ιω. Λογοθέτης και μινίστροι (υπουργοί) οι Β. Νέγρης, Ιω. Κωλέττης. Π. Νοταράς, Ν. Μπότσαρης κ.ά. Ο Υψηλάντης εξάλλου εξελέγη Πρόεδρος του «Βουλευτικού Σώματος», της Βουλής δηλαδή και σημαία ορίστηκε η Γαλανόλευκη.

1   8   2   2

 1η Ιανουαρίου MARTIOS-1821Η Εθνική Συνέλευση της Επιδαύρου αποφασίζει με διακήρυξή της, την Ανεξαρτησία του Έθνους.

20 Φεβρουαρίου Ναυμαχία Πατρών. Η πρώτη σημαντική ναυμαχία στον Αγώνα και νίκη των Ελλήνων (Μιαούλης-Σαχτούρη-Κριεζής).

11 Μαρτίου Επανάσταση στη Χίο, με την υποκίνηση του Λυκούργου Λογοθέτη.

30 Μαρτίου Τουρκικός στρατός, υπό τον Καρά Αλή, αποβιβάζεται στη Σάμο και ενεργεί τρομερές σφαγές και λεηλασίες. Στη νήσο Χίο βρήκαν το θάνατο 23.000 κάτοικοι, ενώ 48.000 αιχμαλωτίστηκαν ή πουλήθηκαν σκλάβοι.

MARTIOS-1842Ο Κωνσταντίνος Κανάρης ανατινάζει με τον πυρπολικό του τη ναυαρχίδα του Καρά Αλή στα νερά της Χίου και προκαλεί το θάνατο σε 2.000 Τούρκους.

29 Ιουνίου Ο Δράμαλης, διορισμένος από το Σουλτάνο αρχιστράτηγος του τουρκι-κού στρατού, προελαύνει ανενόχλητος σχεδόν και φθάνει στην Κόρινθο.

4 Ιουλίου Ο Ρεσίτ πασάς επιτίθεται με 6.000 άνδρες στο στρατόπεδο Πέτα και εξο-λοθρεύει πολλούς Επτανήσιους και όλους σχεδόν τους Φιλέλληνες που είχαν συγκεντρωθεί εκεί.

25 Ιουλίου Ο Κολοκοτρώνης και οι Νικήτας, Παπαφλέσσας και Υψηλάντης, εξοντώ-νουν 3.000 άνδρες του Δράμαλη στα Δερβενάκια.

7130000_orig8 Σεπτεμβρίου Ναυμαχία στον Αργολικό Κόλπο. Ο τουρκικός στόλος αναγκάζεται σε φυγή.

9 Οκτωβρίου Ο Κανάρης πυρπολεί δίκροτο του τουρκικού στόλου στην Τένεδο.

30 Νοεμβρίου Οι Έλληνες καταλαμβάνουν το Ναύπλιο, οι Τούρκοι επίσημοι παρέδοσαν τα κλειδιά του φρουρίου και υπέγραψαν συνθήκη με τον Κολοκοτρώνη.

25 Δεκεμβρίου Ο Ρεσίτ πασάς (ο επονομαζόμενος Κιουταχής), ο Ομέρ Βρυώνης και ο Γιουσούφ πασάς, στρατοπεδευμένοι από τα τέλη Οκτωβρίου έξω από το Μεσολόγγι, επιχειρούν την πρώτη έφοδο κατά του τείχους της Ιεράς Πόλης, αλλά παθαίνουν σωστή πανωλεθρία και λύνουν την πολιορκία. Ήταν Χριστούγεννα.

31 Δεκεμβρίου Ύστερα από ηρωϊκή έξοδο των Ελλήνων, υπό τον Μάρκο Μπότσαρη, οι Τούρκοι με τον Ομέρ Βρυώνη αναγκάζονται να λύσουν την πολιορκία.

1   8   2   3

 18 ΙανουαρίMARTIOS-1836ου Το Ναύπλιο ορίζεται έδρα της Ελληνικής Κυβερνήσεως.

23 Μαρτίου Εθνική Συνέλευση στο Άστρος Κυνουρίας.

24 Μαΐου Οι Τούρκοι κυριεύουν ολόκληρη την Εύβοια και περνούν «διά πυρός και σιδήρου» τη Φθιώτιδα, τη Φωκίδα και τη Λοκρίδα.

MARTIOS-18341η Ιουνίου Το Μεσολόγγι υφίσταται από ναυτικές δυνάμεις του Χοσρέφ πασά, θαλασσινό αποκλεισμό, ο οποίος όμως λύνεται σε λίγες μέρες.

9 Αυγούστου Νεκρός, στο Καρπενήσι, από εχθρική σφαίρα ο Μάρκος Μπότσαρης. Πρώτη ανάδειξη του Καραϊσκάκη.

24 Δεκεμβρίου Ο Λόρδος Βύρων φθάνει στην Ελλάδα.


1   8   2   4

 21 ΦεβροMARTIOS-1848υαρίου Συνάπτεται στο Λονδίνο το πρώτο Ελληνικό δάνειο 800.000 λιρών.

2 Μαρτίου Η Ελληνική Κυβέρνηση ορίζει έδρα της το Ναύπλιο, αλλά εγκαταστάθηκε στους Μύλους, γιατί το Ναύπλιο κατεχόταν από τον Πάνο Κολοκο-τρώνη. Ένας εμφύλιος πόλεμος έχει αρχίσει ήδη, κυρίως στην Πελοπόν-νησο, όπου ο Νικήτας εκστράτευσε εναντίον του Ναυπλίου και ο Κολο-κοτρώνης κατά της Τρίπολης.

7 Ιουνίου Ο Χουσεΐν αποβιβάζει 3.000 Αλβανούς στην Κάσσο, εξοντώνει και εξανδραποδίζει τον πληθυσμό.

MARTIOS-185322 Ιουνίου Ο Χοσρέφ πασάς καταλαμβάνει τα Ψαρά. Οι κάτοικοι, 30.000, είχαν την ίδια τύχη με της Κάσσου.

3 Ιουλίου Ο Ελληνικός στόλος, υπό τον Σαχτούρη, κατατροπώνει τον τουρκικό στα Ψαρά.

5 Αυγούστου Νίκες του Ελληνικού στόλου εναντίον του τουρκικού στην Ικαρία και στη Σάμο (Σαχτούρης-Κανάρης-Βατικιώτης-Λέκκας).

29 Αυγούστου Ναυμαχία του Γέροντα (Μυτιλήνη). Ο Μιαούλης και οι άλλοι καπετανέοι και πυρπολητές, πραγματοποιούν μία από τις μεγαλύτερες ναυτικές νί-κες εναντίον του ενωμένου τουρκο-αιγυπτιακού στόλου.

12 Νοεμβρίου Μάχες κυβερνητικών και αντικυβερνητικών, έξω από την Τρίπολη. Φόνος του Πάνου Κολοκοτρώνη.

MARTIOS-18511   8   2   5

 

5 Ιανουαρίου Ο Λόρδος Βύρων φθάνει στο Μεσολόγγι, όπου ανάλαβε το Σώμα των Σουλιωτών και ετοιμάζει εκστρατεία κατά των Τούρκων της Ναυπάκτου.

6 Φεβρουαρίου Φυλακίζονται στην Ύδρα ο Θ. Κολοκοτρώνης, Κανέλλος, Δεληγιάννης, Αναγνώστου και άλλοι αντάρτες.

12 Φεβρουαρίου Ο Ιμπραήμ αποβιβάζει 10.000 πεζούς και 1.000 ιππείς στη Μεθώνη.

MARTIOS-1829Ο Μιαούλης αιχμαλωτίζει δύο Αυστριακά πλοία που μετέφεραν τρόφιμα στους Τούρκους στην Πρέβεζα.

19 Απριλίου Θάνατος του Λόρδου Βύρωνα.

23 Απριλίου Αρχίζει ο αποκλεισμός του Μεσολογγίου.

11 Μαΐου Ο Ιμπραήμ κυριεύει το Ναυαρίνο.

18 Μαΐου Η Κυβέρνηση Ι. Κουντουριώτη αναγορεύει γενικό αρχηγό της Πελοπον-νήσου τον Κολοκοτρώνη, που είχε συλληφθεί και φυλακισθεί στην Ύδρα.

20 Μαΐου Στο Μανιάκι σκοτώνεται ο Παπαφλέσσας.

5 Ιουνίου Δολοφονία του Οδυσσέα Ανδρούτσου στην Ακρόπολη.

MARTIOS-182313 Ιουνίου Μάχη στο Ναύπλιο. Σημαντική νίκη των Ελλήνων εναντίον του Ιμπραήμ. Τραυματισμός του Καραϊσκάκη.

Αρχές Ιουλίου Μάχη στο Καρπενήσι. Νίκη του Καραϊσκάκη.

28 Σεπτεμβρίου Μάχη Καρβασαρά και ήττα των Τούρκων.

27 Δεκεμβρίου Στην πολιορκία του Μεσολογγίου προστίθεται ο Ιμπραήμ με 17.000 Αιγυπτίους.

1   8   2   6

 MARTIOS-182616 Ιανουαρίου Ναυμαχία έξω από το Μεσολόγγι. Οι Μιαούλης και Σαχτούρης προσπα-θούν να διασπάσουν τον αποκλεισμό.

26 Φεβρουαρίου Η φρουρά του Μεσολογγίου αποκρούει έφοδο του Ιμπραήμ.

23 Μαρτίου Υπογράφεται στην Πετρούπολη πρωτόκολλο μεταξύ Αγγλίας και Ρωσίας, για να ασκήσουν πίεση στην Τουρκία να καταπαύσει ο πόλεμος και να γίνει η Ελλάδα κράτος ημιαυτόνομο, υποτελές στον Σουλτάνο.

 6 Απριλίου Εθνική Συνέλευση στην Επίδαυρο.

MARTIOS-182810 και 11 Απριλίου Η Ηρωϊκή Έξοδος του Μεσολογγίου, η πτώση του οποίου επέφερε και ολική κατάκτηση της Δυτικής και Ανατολικής Ελλάδος από τους Τούρκους.

3 Ιουλίου Αρχίζει η πολιορκία των Αθηνών.

3 Αυγούστου Ο Κιουταχής και ο στρατός του κυριεύουν την Αθήνα.

6 Αυγούστου Ο Καραϊσκάκης ορίζεται αρχιστράτηγος της Ρούμελης.

24 Νοεμβρίου Μάχη στην Αράχωβα. Νίκη των Ελλήνων, με αρχηγό τον Καραϊσκάκη.

1   8   2   7

 MARTIOS-18224 Μαρτίου Μάχη στο Κερατσίνι. Νίκη Καραϊσκάκη.

19 Μαρτίου Εθνική Συνέλευση Τροιζήνος.

2 Απριλίου Η Εθνική Συνέλευση εκλέγει τον Καποδίστρια Κυβερνήτη της Ελλάδος.

22 Απριλίου Μάχη στο Φάληρο και θανάσιμος τραυματισμός του Καραϊσκάκη.

24 Ιουνίου Υπογράφεται στο Λονδίνο πρωτόκολλο μεταξύ των 3 μεγάλων δυνάμε-ων (Αγγλίας-Ρωσίας-Γαλλίας) για την ανεξαρτησία της Ελλάδος, με Κυβερνήτη τον Καποδίστρια.

20 Σεπτεμβρίου Ο Ιμπραήμ διατάζει την καταστροφή όλων των καρποφόρων δέντρων της Μεσσηνίας (καταστράφηκαν περίπου 85.000 δέντρα).

8 Οκτωβρίου Ναυμαχία Ναυαρίνου. Οι ναύαρχοι των 3 μεγάλων δυνάμεων, με 27 πλοία, καταστρέφουν το μεγαλύτερο μέρος του τουρκο-αιγυπτιακού στόλου, περίπου 130 πλοία (Αγγλία-Κόδρικτων, Ρωσία-Χέϋδεν και Γαλλία-Δεριγνύ).

1   8   2   8

 MARTIOS-18368 Ιανουαρίου Άφιξη Καποδίστρια στο Ναύπλιο.

14 Απριλίου Κήρυξη πολέμου της Ρωσίας εναντίον της Τουρκίας.

Αρχές Ιουλίου Οι Κυβερνήσεις της Αγγλίας και της Γαλλίας συμφωνούν να στείλουν στρατεύματα στην Ελλάδα, για να εκκαθαρίσουν τη χώρα από τον Αιγυ-πτιακό στρατό.

23 Σεπτεμβρίου Ο Ιμπραήμ εγκαταλείπει την Ελλάδα.

1   8   2   9

 MARTIOS-182710 Μαρτίου Υπογράφεται μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων η πράξη για την Ανεξαρτη-σία της Ελλάδος.

2 Μαΐου Παραδίδεται η τουρκική φρουρά της Ναυπάκτου.

8 Μαΐου Το Αιτωλικό και το Μεσολόγγι παραδίδονται στους Έλληνες.

11 Ιουλίου Εθνική Συνέλευση στο Άργος.

12 Σεπτεμβρίου Μάχη Πέτρας. Η τελευταία μάχη της Ελληνικής Επανάστασης. Νίκη των Ελλήνων.

 13 Σεπτεμβρίου Υπογράφεται στην Πέτρα συμφωνία, με την οποία οι Έλληνες άφηναν ελεύθερη δίοδο στις τουρκικές φρουρές να εγκαταλείψουν το Ελληνικό έδαφος.

1   8   3   0

 MARTIOS-183922 Ιανουαρίου [3 Φεβρουαρίου ν.ημ.] Υπογράφεται στο Λονδίνο το πρωτόκολλο που ανεκύρηξε την Ελλάδα κράτος τελείως ανεξάρτητο.

 

Επιμέλεια: Δημήτρη Η. Λούκα

Πολιτειολόγου-Ιστορικού

 

Τα σχόλια είναι κλειστά